Wydawca treści Wydawca treści

LEŚNY BANK GENÓW KOSTRZYCA W BIEBRZAŃSKIM PARKU NARODOWYM

Wizyta LBG Kostrzyca w Biebrzańskim Parku Narodowym związana była ze zbiorem materiału roślinnego w ramach projektu badawczego pn. „Identyfikacja molekularna (barkodowanie) oraz bankowanie wybranych gatunków roślin Puszczy Białowieskiej”.

Początkowo, w ramach prowadzonych badań, LBG Kostrzyca zabezpieczył materiał wielu cennych gatunków roślin z Puszczy Białowieskiej. W tym roku, w związku z faktem, iż występowania wielu gatunków roślin nie udało się potwierdzić na terenie Puszczy Białowieskiej, zbioru materiału dokonano w Polsce północno-wschodniej, w tym na terenie Biebrzańskiego Parku Narodowego.

W trakcie tygodniowej (czerwiec 2018) wizyty w BbPN udało się zabezpieczyć materiał genetyczny wielu gatunków roślin objętych w Polsce ścisłą ochroną gatunkową, w tym nasiona, okazy zielnikowe oraz fragmenty tkanek wierzby lapońskiej. Gatunek ten występuje w Polsce jedynie na Mazurach, Podlasiu i Lubelszczyźnie. Spotkać go również można na izolowanych stanowiskach w Sudetach. Przyczyną zaniku tego krytycznie zagrożonego taksonu, oprócz zmian siedliskowych, jest krzyżowanie się z innymi przedstawicielami wierzb.

Wśród zabezpieczonych roślin znalazły się też turzyce. Turzyca Buxbauma należy do najrzadszych elementów rodzimej flory, wpisana jest ona do Polskiej Czerwonej Księgi Roślin (EN), objęta jest ścisłą ochroną gatunkową. Takson ten występuje na izolowanych stanowiskach, głównie w woj. podlaskim i lubelskim. Turzyca bagienna (również wpisana do Polskiej Czerwonej Księgi Roślin), występująca w rozproszeniu głównie w północnej Polsce i na Lubelszczyźnie, charakteryzuje się dużą wrażliwością na zmiany poziomu wód gruntowych. Wielkoskalowe zaburzenia układu hydrologicznego, obserwowane w Puszczy Białowieskiej, doprowadziły do jej zaniku na terenie tego kompleksu leśnego. W Biebrzańskim Parku Narodowym zachowały się bardzo liczne stanowiska tego gatunku.

Dzięki zbiorom przeprowadzonym w BbPN, LBG Kostrzyca wzbogacił się o próbki DNA rosiczki okrągłolistnej. Rosiczka okrągłolistna związana jest z siedliskami wilgotnymi i mokrymi. Ich wielkoskalowy zanik powodowany nadmiernym osuszaniem terenu i melioracjami, silnie ogranicza liczbę stanowisk gatunku, którego regres zaobserwowano również w Puszczy Białowieskiej.

Wizyta w BbPN stanowiła okazję do podziwiania wielu przedstawicieli rodziny storczykowatych, których okres kwitnienia przypadł w tym roku wyjątkowo wcześnie. Najefektowniejszymi kwiatami charakteryzowały się kukułki: szerokolistna, krwista i żółtawa. Kwitnienie rozpoczynały również niepozorne, ale z bliska pięknie wyglądające lipienniki Loesela. Powoli do kwitnienia szykował się kruszczyk błotny, występujący wyjątkowo licznie na mechowiskach Górnej Biebrzy. Z kolei w miejscach suchszych, na wyniesieniach mineralnych, kwitnienie rozpoczynały podkolan biały i zielonawy.

Piękno i różnorodność przyrody Biebrzańskiego Parku Narodowego uwieczniono na zdjęciach. Kilka z nich prezentujemy w galerii wyżej.